کاتارسیس

پالایش و تخلیه روح و روان

کاتارسیس

پالایش و تخلیه روح و روان

پیش‌نوشت: دوستان عزیزم؛ ابتدا «مرحله‌ی اول»، «مرحله‌ی دوم» و «مرحله‌ی سوم» از «مراحل تغییر رفتار» را مطالعه بفرمایید.



عمل

در این مرحله، افراد برای غلبه کردن بر مشکلات خود، رفتار، تجربیات، یا محیط‌شان را تغییر می‌دهند. عمل، آشکارترین تغییرات رفتاری را شامل می‌شود و به وقت و انرژی زیادی نیاز دارد. تغییرات مشکل که در مرحله‌ی عمل صورت می‌گیرند، بسیار مشهود هستند و مورد تأیید بیرونی قرار می‌گیرند. افراد، از جمله درمانگران، اغلب عمل را اشتباهاً با تغییر برابر می‌دانند. در نتیجه، آنها از کار لازم که تغییردهنده‌ها را برای عمل آماده می‌کند و تلاش‌های مهمی که برای نگهداشتن این تغییرات بعد از عمل لازم هستند، غافل می‌شوند.

افراد در صورتی که رفتار مشکل‌آفرین را برای مدت 1 روز تا 6 ماه به طرز موفقیت‌آمیزی تغییر داده باشند، به عنوان کسانی که در مرحله‌ی عمل قرار دارند طبقه‌بندی می‌شوند. تغییردادن موفقیت‌آمیز یک رفتار مشکل‌آفرین به معنی رسیدن به ملاک خاصی مثل پرهیز است. برای مثال، در مورد سیگار کشیدن، کاهش دادن مصرف سیگار به میزان 50 درصد یا تغییر دادن سیگار به سیگارهایی که تار و نیکوتین کمتری دارند، تغییراتی هستند که می‌توانند افراد را برای عمل آماده کنند، اما آنها هنوز ملاک عمل موفقیت‌آمیز را برآورد نکرده‌اند. افرادی که در مرحله‌ی عمل قرار دارند، در جریان ارزیابی، اظهاراتی از قبیل «من واقعاً سخت تلاش می‌کنم تا تغییر کنم» و «هر کسی می‌تواند از تغییر کردن حرف بزند؛ من عملاً برای آن دست به کار شده‌ام» را تأیید می‌کنند. آنها در مقیاس عمل نمره‌ی بالا و در مقیاس‌هایی که مراحل دیگر تغییر را ارزیابی می‌کنند نمرات پایینی را کسب می‌کنند. تغییر رفتار مورد نظر (آماج) طبق ملاک قابل‌قبول و تلاش‌های آشکار برای تغییر کردن، شاخص‌های عمل هستند.

افراد در مرحله‌ی عمل برای استفاده از فرایندهای تغییر عمل‌گرا، مانند شرطی‌سازی تقابلی، کنترل محرک، و مدیریت وابستگی به مهارت‌هایی نیاز دارند تا الگوهای رفتاری عادی را قطع کنند و الگوهای سازنده‌تری را اختیار نمایند. آنها از مشکلاتی که ممکن است ادامه‌ی عمل را تضعیف کنند، آگاه می‌شوند، خواه این مشکلات از نظر ماهیت، شناختی (انتظارات تخلف از پرهیز)، رفتاری (تصمیم‌گیری‌های ظاهراً بی‌ربط)، هیجانی (تشدید استرس یا افسردگی)، یا محیطی باشند (فقدان تقویت یا حمایت همسر). بدین ترتیب، آنها راهبردهای موثر برای پیشگیری از برگشت‌ها را کسب می‌کنند.



پی‌نوشت: 3 ماه است که در مرحله عمل از مراحل تغییر هستم. اوایلش آسان نبود. کلی انرژی سوزاندم. هم روانی و هم جسمی. روی روال که افتادم تقریباً  آسان شد.

++ شما با مطالعه‌ی مراحل تغییر رفتار، متوجه خواهید شد که در کدام مرحله قرار گرفته‌اید و برای پیش‌روی به مرحله‌ی بعد به چه چیزهایی نیاز دارید.


منبع: نظریه‌های روان‌درمانی اثر پروچاسکا و نورکراس ترجمه یحیی سید‌محمدی

+ مرحله‌ی بعدی: نگهداری (در  پست‌های بعدی منتشر خواهد شد.)